بازده اوراق ۱۰سالهٔ خزانهداری آمریکا دوشنبه برای نخستین بار از ۲۰۲۳ به ۵ درصد رسید؛ جهش قیمت نفت اوراق دولتی را در جهان تحت فشار گذاشت و مهمترین شاخص مالی دنیا را به محدودهای پرخطر سوق داد.
بازده این اوراق در معاملات صبح والاستریت با ۰.۰۴ واحد درصد افزایش به ۵.۰۱ درصد رسید و بعد تا ۴.۹۸ درصد عقب نشست. با کاهش قیمت اوراق بازده بالا میرود.
بازده ۱۰سالهٔ آمریکا معیار تریلیونها دلار دارایی در جهان است و رسیدن آن به ۵ درصد، در پی فروش اوراقی که با شوک جنگ ایران آغاز شد، آن را به آستانی نگرانکننده میرساند. جز یک افزایش کوتاه در سال ۲۰۲۳، آخرین بار که این هزینهٔ استقراض بالای ۵ درصد بود به پیش از بحران مالی جهانی بازمیگردد.
فشار بر بازارها از نفت تا سهام
نوسان تازه بازار اوراق همزمان با جهش نفت خام برنت، شاخص بینالمللی نفت، رخ داد؛ برنت دوشنبه پس از بسته شدن یک خط لولهٔ نفتی حیاتی از سوی عربستان تا ۵ درصد بالا رفت و به ۱۰۹.۸۰ دلار در هر بشکه رسید و سپس با ۱ درصد افزایش روی ۱۰۵.۶۸ دلار بست.
بازارهای سهام هم پس از آنکه بزرگترین شرکتهای هوش مصنوعی خواستار کند شدن توسعهٔ این فناوری شدند افت کردند. شاخص نزدک ۱۰۰ والاستریت با ۰.۸ درصد کاهش بسته شد؛ این شاخص در معاملات صبح تا ۱.۷ درصد افت کرده بود و بورسهای اروپا و آسیا هم پایین آمدند.
جک ابلین، استراتژیست ارشد سرمایهگذاری در کرست ویلث ادوایزرز، گفت: «بازده ۱۰ساله در این سطوح جایی یک سیگنال را فعال میکند.» او افزود: «این لحظهای است که باید به آن توجه کرد.»
او اشاره کرد افزایش بازده نرخ وام مسکن را بالا میبرد، نرخی که در هفتههای اخیر به نزدیک ۶.۸ درصد رسیده است و سرمایه را برای کسبوکارها «گرانتر» میکند.
اسکات کرونرت، استراتژیست سهام آمریکا در سیتی، گفت سطح ۵ درصد یک «خط قرمز» است و انتظار دارد بازار سهام با «اختلال» روبهرو شود.
بازده بالاتر هزینهٔ استقراض شرکتها و خانوارها را بالا میبرد، بخشهای بدهیبیشتر اقتصاد را تحت فشار میگذارد و جذابیت نسبی اوراق در برابر سهام را افزایش میدهد. برخی نگراناند افزایش بازده رونق تأمین مالی هوش مصنوعی را «قطع» کند و پایداری کوه ۴۰ تریلیون دلاری بدهی آمریکا را بیازماید.
تورم و بدهی موتورهای افزایش بازده
افزایش بازده اوراق خزانهداری و بازدههای جهانی در سال جاری با تورم برخاسته از جنگ دونالد ترامپ در ایران، رشد بدهیهای عمومی و انتشار عظیم اوراق شرکتهای فناوری برای تأمین مالی رونق هوش مصنوعی تقویت شده است.
مایک بل، رئیس استراتژی بازار در مدیریت دارایی آر بی سی بلوبی، گفت اگر قیمت نفت همچنان بالا برود فروش اوراق میتواند «بدتر» شود. او گفت: «برای اعلام سقف بازده اوراق خزانهداری هنوز زود است.»
نشست حساس فدرالرزرو
این تحول پیش از نشست حیاتی فدرالرزرو، بانک مرکزی آمریکا، رخ میدهد؛ معاملهگران انتظار دارند این بانک چهارشنبه برای نخستین بار در سه سال نرخ بهره را افزایش دهد تا فشارهای تورمی فزاینده را مهار کند.
معاملهگران بازار آتی احتمال افزایش یکچهارم واحد درصدی نرخ بهره در این هفته را ۹۱ درصد میدانند. افزایش نرخ بهره میتواند انتقاد ترامپ را برانگیزد؛ او بارها از بانک مرکزی خواسته است سیاست پولی را تسهیل کند. اما سرمایهگذاران هشدار میدهند افزایش ندادن نرخ بهره در شرایط کنونی میتواند با بالا گرفتن نگرانیهای تورمی بازده را بیش از پیش بالا ببرد.
بریج خورانا، مدیر سبد در ولینگتون منیجمنت، گفت: «اگر فدرالرزرو اکنون نرخ بهره را بالا نبرد، خطر از دست دادن کنترل انتهای منحنی بازده اوراق خزانهداری را دارید.» او به بازده بلندمدت اشاره داشت.
فشار بر وزارت خزانهداری و واکنش جهانی
جهش بازده ۱۰ساله ضربهای برای اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، است که در هفتههای اخیر کوشیده است بازده را پایین بیاورد؛ از جمله با بازخرید اوراق که با انتقاد سرمایهگذاران روبهرو شد.
آجی راجادیاکشا، رئیس جهانی تحقیقات بارکلیز، گفت: «این به شما میگوید اقدامهایی مانند بازخرید اوراق که وزارت خزانهداری انجام داده و اکنون بسیار بیشتر هم شده است کارساز نبوده. این مسئلهٔ نقدینگی نیست. مشکل این است که آمریکا برای مدت بسیار طولانی بدهی بیش از حد منتشر کرده است.»
گای میلر، استراتژیست ارشد بازار در شرکت بیمهٔ زوریخ، گفت سرمایهگذاران اوراق در پاسخ به عدم قطعیت فزاینده از جمله «سیاست پرنوسان و واکنشی» وزارت خزانهداری، خواهان بازده بیشتری برای وام دادن به آمریکا شدهاند.
افزایش بازده اوراق خزانهداری در جهان هم بازتاب داشته است. فروش جهانی اوراق بازده اوراق ۱۰سالهٔ بریتانیا را تا ۰.۰۹ واحد درصد بالا برد و به ۵.۴۴ درصد رساند که بالاترین سطح از ۲۰۰۷ است؛ این بازده سپس به ۵.۳۷ درصد بازگشت.
کریس ترنر، رئیس جهانی بازارها در آیانجی، گفت: «بازدههای بالاتر موانع سختتری برای وامگیرندگان جهانی ایجاد میکند.» او افزود: «وقتی هزینهٔ بالاتر سرمایه در پیشبینی و انتشار سود شرکتها خود را نشان دهد، احتمالاً همان زمان است که سهام تحت فشار گستردهتری قرار میگیرد.»


